• Burnham gotowy na Downing Street
• Wenezuela pod gruzami
• Trzy siostry, trzysta szesnaście lat

Chcemy rozwijać briefy w Twoim rytmie. Przygotowaliśmy bardzo krótką ankietę, która pozwoli nam lepiej poznać Twoje potrzeby https://tally.so/r/81272l

---

Europa Zachodnia dusi się w upale. Wielka Brytania zanotowała najwyższą czerwcową temperaturę w historii — 36 stopni na południu Anglii. Paryż osiągnął czerwcowy rekord 41 stopni - dzień po tym, jak Francja przeżyła najgorętszą dobę od początku pomiarów, blisko osiemdziesiąt lat temu — 44 stopnie. Włochy postawiły szesnaście miast, w tym Florencję, Mediolan i Rzym, na najwyższym alercie. Jak podaje Reuters, w samej Francji co najmniej czterdzieści osiem osób utonęło, próbując się ochłodzić, a dwoje małych dzieci zmarło w nagrzanym samochodzie.

Za falą gorąca stoi układ pogodowy zwany blokadą Omega, który zatrzymuje gorące powietrze nad kontynentem i podnosi temperatury nawet o osiemnaście stopni powyżej normy. Skutki? Francuskie elektrownie jądrowe, zasilające większość kraju, ścięły moc o siedem procent, bo zabrakło wody do chłodzenia. W Londynie metro zwolniło, część pociągów odwołano, setki szkół skróciły lub zamknęły zajęcia. Światowa Organizacja Meteorologiczna przypomina, że Europa nagrzewa się ponad dwa razy szybciej niż reszta Ziemi.

Upał nie oszczędził nawet symboli. Luwr i wieża Eiffla zamknęły się wcześniej, a paryski Tydzień Mody przeszedł w pocie czoła — pokazy Diora i Louis Vuitton przesunięto na poranek. W Szwajcarii samorządy otworzyły klimatyzowane kina na darmowe seanse dla mieszkańców. A pod Watykanem turyści cierpliwie czekali w słońcu na wejście do muzeów, chłodząc się jak kto potrafił. 

---

W Wielkiej Brytanii zmiana władzy. Premier Keir Starmer ogłosił rezygnację. Andy Burnham będzie kolejnym premierem. To jedyny zgłoszony kandydat Partii Pracy, więc — jak podaje Reuters — może objąć urząd już do połowy lipca, bez rywala. Byłby siódmym przywódcą Zjednoczonego Królestwa w ciągu dekady.

Minister finansów Rachel Reeves broni własnej linii. Podkreśla, że Burnham zobowiązał się utrzymać jej reguły fiskalne — bilansowanie wydatków bieżących z wpływami z podatków i redukcję długu. To ma dać biznesowi ciągłość. 

Kluczowy jest wątek obronny. Reeves zapowiada, że plan inwestycji w obronność trafi na stół jeszcze przed szczytem NATO, który zaczyna się siódmego lipca, i sugeruje, że część wzrostu sfinansuje dług — bo, jak tłumaczy, większość wydatków na obronność to inwestycje kapitałowe. To czuły punkt: na początku miesiąca minister obrony podał się do dymisji, uznając, że planowane podwyżki nie odpowiadają skali zagrożeń, przed którymi stoi kraj.

---

Prezydent Trump twierdzi, że być może nigdy nie ustalimy, kto odpowiada za uderzenie w szkołę dla dziewcząt w irańskim Minabie. W pierwszym dniu wojny zginęło, według irańskich władz, ponad sto siedemdziesięcioro dzieci i nauczycieli. „Słyszałem, że to była nasza rakieta, może nie była nasza, ale nie sądzę, że to byliśmy my" — powiedział Trump. Tymczasem Reuters już w marcu ujawnił, że wewnętrzne śledztwo wojskowe USA wskazywało na prawdopodobną odpowiedzialność sił amerykańskich, być może na skutek przestarzałych danych celowniczych. 

Kruche porozumienie pokojowe prezentuje teraz sojusznikom w Zatoce Perskiej szef dyplomacji USA. Trump twierdzi, że Iran zgodził się na inspekcje nuklearne „w nieskończoność" — Teheran zaprzecza. Różnice dotyczą też cieśniny Ormuz, zachęt finansowych i równoległej wojny Izraela w Libanie. Rubio zapewnia, że Waszyngton nie zrobi nic, co zagrozi bezpieczeństwu jego sojuszników.

A stawka dla regionu jest duża. Arabia Saudyjska, Katar, Oman, Zjednoczone Emiraty, Bahrajn i Kuwejt — wspierało Waszyngton w czasie wojny i wszystkie oberwały od irańskich nalotów. Projekt porozumienia nie nakłada limitów na irańskie rakiety balistyczne, przewiduje fundusz odbudowy wart trzysta miliardów dolarów i może rozszerzyć wpływy Teheranu. Sunniccy sojusznicy po cichu obawiają się, że umowa otwiera drzwi do normalizacji USA z szyickim Iranem, który większość z nich uważa za głównego rywala.

---

Dwa silne trzęsienia ziemi w Wenezueli. Oba powyżej 7 stopni w skali Richtera. Jak podaje Reuters, na razie potwierdzono 30 ofiary i siedemset osób rannych, ale amerykańska służba geologiczna szacuje, że liczba zabitych może być zdecydowanie większa. Wiele osób było w domach — wstrząsy przyszły w popołudnie wolnego od pracy dnia.

Ratownicy przeszukują gruzy zawalonych budynków, a wstrząsy wtórne nie ustają. Lista zaginionych, prowadzona przez opozycję, krótko po wstrząsach wymieniała ponad sześć tysięcy sześćset osób. Pomoc napływa z zewnątrz. 

Ameryka zaoferowała wsparcie, Salwador, Dominikana, Brazylia i Hiszpania. Wenezuela leży w aktywnej sejsmicznie strefie: w 1812 roku trzęsienie zabiło tam 30 tysięcy ludzi. Infrastruktura naftowa, jak na razie, wydaje się nietknięta.

---

Najstarsze żyjące rodzeństwo na świecie ma w sumie 316 lat. Trzy brazylijskie siostry zostały właśnie wpisane do księgi rekordów Guinnessa. Zulina ma sto trzy lata, Zoraide sto cztery, a Levita sto dziewięć — wszystkie mieszkają w Rio de Janeiro. Siostry trafiły do badania nad biologią starzenia.

Projekt prowadzi profesor Mayana Zatz [Majana Zac] z uniwersytetu w São Paulo. Naukowcy szukają genów ochronnych, porównując osoby dożywające stu lat z tymi, które wcześnie dotknęły choroby przewlekłe albo spadek sprawności. Badacze podejrzewają, że w utrzymaniu zdrowia na późnych etapach życia czynniki dziedziczne mogą ważyć więcej niż środowisko — a rodziny z wieloma stulatkami są dla nich szczególnie cenne.

Same siostry tłumaczą swoją długowieczność prosto: zdrową dietą i aktywnym życiem. Były pielęgniarką, rzemieślniczką, gospodyniami domowymi, wychowały gromadkę dzieci. Cel naukowców jest ambitny: zebrać pięciuset stulatków, by wyciągnąć pewniejsze wnioski o długowieczności.

---